Dowody cyfrowe i biały wywiad (OSINT) w sprawach prawnych
Sprawdzam, conaprawdę wynika z dowodów
Analizuję opinie biegłych, logi, maile, zrzuty ekranu i informacje z jawnych źródeł. Opisuję, co da się z nich ustalić, a w osobnym rozdziale to, czego się nie da.
Pracuję dla adwokatów, radców prawnych i biur detektywistycznych w sprawach karnych, cywilnych i gospodarczych, także dotyczących cyberprzestępczości i oszustw internetowych.
Jestem niezależnym ekspertem technicznym, a nie biegłym powołanym przez sąd czy prokuratora. Pracuję na zlecenie klienta, a wynik opisuję w opracowaniu technicznym.
Android 10; K
W tym przykładzie taki zapis trafił do logu sklepu internetowego przy składaniu zamówienia. Wygląda jak opis telefonu, z którego je złożono.
Od 2023 roku przeglądarka Chrome na Androidzie wpisuje w tym miejscu zawsze to samo: Android 10; K. Ten zapis nie zależy od tego, jaki to telefon ani jaka jest na nim wersja systemu.
Ten zapis wskazuje najwyżej na Chrome albo podobną przeglądarkę na Androidzie. Modelu telefonu nie da się z niego odczytać, a przeglądarkę można ustawić tak, żeby wpisywała tu cokolwiek. Dokładny model sklep dostaje tylko wtedy, gdy sam o niego poprosi. Czy tak było, trzeba sprawdzić osobno.
W jakich sprawach mogę pomóc
Przykładowe sytuacje, z którymi można do mnie przyjść. W każdej najpierw sprawdzam, na jakie pytania dostępny materiał w ogóle pozwala odpowiedzieć.
W aktach jest opinia biegłego z informatyki
opinia biegłego, logi, daty i godziny zdarzeń, cyberprzestępczość, biały wywiad
Sprawdzam opinię i dane cyfrowe, na których się opiera. Patrzę, czy z opisu da się odtworzyć, co biegły zbadał i na czym oparł wnioski. Nie podważam narzędzi, którymi pracował.
Analizuję też same dane z akt, na przykład logi i eksporty kont, oraz sprawdzam, czy godziny zdarzeń z różnych źródeł do siebie pasują. Jeśli czegoś brakuje albo coś ważnego dla sprawy nie zostało zbadane, przygotowuję pytania, które prawnik może zadać biegłemu albo organowi.
02 co i jak sprawdził
03 co potwierdza wniosek
04 czego wniosek nie obejmuje
Przykładowe pytania, od których zaczynam czytanie opinii.
Druga strona złożyła zrzuty ekranu rozmów
zrzuty ekranu, wydruki rozmów, metadane plików, sprawy rodzinne
Zrzut ekranu pokazuje fragment rozmowy, ale sam nie potwierdza, kiedy ją prowadzono ani czy nic z niej nie wycięto. Sprawdzam, co da się z niego odczytać i czego brakuje, żeby potwierdzić daty albo przebieg zdarzeń.
kiedy wykonano zrzut brak zapisu w pliku
data rozmowy nie wynika z samego obrazu
Przelew poszedł na podmieniony numer konta
fałszywa faktura, podszywanie się, nagłówki maili, rejestry firm
Mail od kontrahenta wyglądał wiarygodnie, ale numer konta na fakturze był inny. Z nagłówków wiadomości, czyli jej danych technicznych, ustalam, którędy przeszła i czy domena kontrahenta ją potwierdza. Jeśli to za mało, wskazuję, o jakie dane wystąpić.
serwer, który wysłał wiadomość obca domena
podpis cyfrowy domeny (DKIM) brak
kontrola nadawcy (DMARC) wynik negatywny
Pokazane fragmenty są przykładami przygotowanymi na potrzeby tej strony. Nie pochodzą z prowadzonych spraw.
Otwórz pismo w PDF
Z pisemnej rekomendacji agencji detektywistycznej
„Opracowania są przejrzyste, logicznie uporządkowane, zawierają pełną dokumentację źródeł, szczegółowy opis metodologii oraz materiał dowodowy przedstawiony w sposób umożliwiający jego dalsze wykorzystanie przez detektywów, pełnomocników procesowych i przedstawicieli organów ścigania.”
„Forma dokumentacji i sposób zabezpieczenia materiału dowodowego pozwalały na jego wykorzystanie w postępowaniach prowadzonych przez sądy i prokuraturę, a także znacząco ułatwiały pracę pełnomocników procesowych.”
Katarzyna BracławPełnomocnik do spraw działalności detektywistycznejDetektyw24 Agencja Detektywistyczna, czerwiec 2026
Przeczytaj całą rekomendację, PDF ↗Biały wywiad (OSINT)
Gdy trzeba wyjść poza akta
Biały wywiad (z ang. OSINT) to ustalanie faktów na podstawie informacji dostępnych publicznie. Sięgam po niego, gdy w aktach nie ma odpowiedzi. Pomaga ustalić na przykład:
- kto stoi za firmą i z kim jest powiązany
- co o osobie lub firmie mówią jawne rejestry i orzeczenia
- pod jakimi nazwami ktoś działa w sieci i z kim jest tam powiązany
- kiedy powstała strona internetowa i co ją łączy z innymi stronami
- jak strona wyglądała, zanim ją zmieniono albo usunięto
Przy każdym ustaleniu zapisuję, skąd pochodzi informacja i co zrobiłem, żeby ją sprawdzić. Pracuję w granicach uzgodnionego zakresu i prawa: nie podszywam się pod inne osoby i nie obchodzę zabezpieczeń. Nie pozyskuję też danych w sposób, którego nie mógłbym opisać w dokumencie składanym do akt.
Co dostajesz
Opracowanie, w którym każde ustalenie ma źródło
To dokument prywatny. Prawnik prowadzący sprawę decyduje, czy i jak go wykorzystać.
Na pierwszej stronie opisuję, jaki materiał dostałem i na jakie pytania odpowiadam. Każde ustalenie ma odesłanie do źródła, więc da się je samodzielnie sprawdzić.
Opisuję też sprawdzone hipotezy razem z wynikiem oraz pytania, na które materiał nie pozwolił odpowiedzieć. Braków nie uzupełniam domysłem. Jeśli ważnej kwestii nie da się rozstrzygnąć, dostajesz gotowe pytanie do biegłego albo organu.
Pełny spis liczy dziewięć rozdziałów.
07. Czego nie ustalono
Materiał nie pozwala ustalić, z jakiego urządzenia zalogowano się na konto pocztowe w dniu 00.00.0000 . Przekazany eksport skrzynki z karty 000 obejmuje wyłącznie wiadomości i nie zawiera dziennika logowań.
08. Pytania do biegłego
Czy badanie objęło dziennik logowań do konta pocztowego i z jakiego źródła pochodzi informacja o urządzeniu, z którego wysłano wiadomość?
Tak może wyglądać układ opracowania. Treść jest przykładowa i nie pochodzi ze sprawy.
Co biorę na siebie, a czego nie
Opracowanie podpisuję własnym nazwiskiem i piszę w nim, jak daleko można pójść z każdym ustaleniem. Nie wchodzę w rolę prawnika: nie rozstrzygam o winie ani o kwalifikacji prawnej i nie udzielam porad procesowych. Jakie znaczenie mają ustalenia dla sprawy, ocenia pełnomocnik, sąd albo organ.
Biura detektywistyczne mogą zlecać mi raporty z białego wywiadu w modelu white label: raport trafia do klienta pod marką biura, a biuro wie, kto go przygotował. Opracowań w sprawach karnych nie wydaję pod cudzą firmą.
Kto za tym stoi
Adam Gola
Jestem informatykiem i niezależnym ekspertem technicznym. W IT pracuję od 2016 roku, a bezpieczeństwem aplikacji zajmuję się od 2018. Pracowałem przy systemach dla bankowości, e-commerce i infrastruktury krytycznej. Mam też doświadczenie w kierowaniu pięcioosobowym zespołem bezpieczeństwa.
Dziś wykorzystuję to doświadczenie w sprawach, w których ważne dowody mają postać cyfrową. Pracuję niezależnie: nie dopasowuję wniosków do oczekiwań tego, kto zleca mi pracę.
Jestem magistrem inżynierem informatyki. Występowałem na The Hack Summit, Warszawskich Dniach Informatyki i Konferencji Freelance, działam w ISSA Polska, a w Security Magazine opublikowałem artykuł „Cyberbezpieczeństwo bez budżetu”. Zobacz pełny życiorys zawodowy
Nie wiesz, czy materiał nadaje się do analizy?
Napisz krótko, co masz i na jakim etapie jest sprawa. Sprawdzę, czy ten materiał pozwala sensownie zacząć pracę. Jeśli tak, przed startem dostaniesz zakres, termin i cenę. Jeśli potrzebujesz innego specjalisty, powiem to od razu.
Poza pracą przy sprawach prowadzę szkolenia z białego wywiadu i cyberbezpieczeństwa. Tworzę też materiały i platformę edukacyjną.